NOS-verslaggever Winfried Baijens start nieuwe YouTube-serie: ‘Achter de Headlines’

Het ruikt naar mest hier…, dus stikstof is er ook waarschijnlijk – we zijn op de goede plek.” Met het (,,…kost niks“) statief op zijn rug betreedt NOS-verslaggever en Journaal-presentator Winfried Baijens het erf van boer Jaring Brunia voor zijn eerste reportage van ‘Achter de Headlines‘.

Still eerste aflevering NOS-YouTube-serie ‘Achter de Headlines’. Beeld: Robert Rosendal.

Baijens vraagt zich in deze eerste aflevering van Achter de Headlines af of de alternatieve manier van boeren van Boer Brunia realistisch is en of zijn werkwijze op grote schaal toepasbaar is.

‘Het is bijna te mooi om waar te zijn’

Brunia investeert niet in een hypermoderne stal of maatregelen om zijn stikstofuitstoot te beperken. Hij steekt zijn geld liever in de aanschaf van grasland.

,,De essentie van mijn bedrijf is dat ik niet de koe centraal stel, maar eigenlijk het grasland. Dat leidt tot vijftig procent minder uitstoot van stikstof, zo schat ik in.”

Mestinspectie, still eerste aflevering NOS-YouTube-serie ‘Achter de Headlines’. Beeld: Robert Rosendal.

Brunia boert in Raerd, Friesland. Zijn koeien lopen zo’n 4200 uur per jaar buiten, ver boven het landelijke gemiddelde van 1500 uur. Gevolg: er komt minder ammoniak vrij. Dat ontstaat wanneer mest en urine bij elkaar komen. Op het land gebeurt dat minder snel dan in de stal.

,,Ik doe het zo anders dat het bijna niet te begrijpen is. Het is bijna te mooi om waar te zijn.”

Eerste aflevering ‘Achter de Headlines’

Brunia was niet bij de grote boerenprotesten op het Malieveld. ,,Actievoeren is een hele hoop negatieve energie. Ik geloof veel meer in laten zien dat het anders kan. Bezig zijn met je bedrijf en die verandering.” En dat is ie. Hij timmert behoorlijk aan de weg.

Boer Brunia te zien in twee filmprojecten: ‘Grutsk’ en ‘Bodemprijs’

Onlangs was hij te zien en te horen bij de première van ‘Grutsk‘, een educatief filmproject van Rob Busquet, op het Noordelijk Filmfestival, dat plaatsvond van 6 tot en met 10 november op acht verschillende locaties in Leeuwarden. Ook daarin toont hij zich een gepassioneerd boer die, naast een uitgesproken visie op het boerenbedrijf, een ontegenzeggelijke voorkeur aan de dag legt voor ecologisch en natuurlijk boeren.

In een vorige blogbijdrage ‘‘Grutsk’ op het Noordelijk Filmfestival in première; over Het ‘Nieuwe Boeren’ van Kunst en Landschap lees je er alles over. Je treft er tevens een link aan naar het filmproject ‘Bodemprijs‘ dat Jasper Spanjaart in samenwerking met het Wereld Natuur Fonds maakte, en waarin Jaring Brunia geportretteerd wordt.

(Over)gang naar natuurinclusieve kringlooplandbouw

Het enthousiasme van Jaring Brunia, en velen met hem, heeft sinds het nieuwe decennium vele tongen losgemaakt. Voor Kunst en Landschap heb ik gemeend om dat ‘in beeld’ te brengen. Kijk op ‘STAPPEN NAAR een natuurinclusieve KRINGLOOPLANDBOUW, hoe daartoe te komen?‘ om te zien welke stappen er in Noord Nederland werden gemaakt.

In minder dan drie maanden tijd verzamelde ik meer dan honderd artikelen, opiniestukken, video’s en rapporten. Klik op de coverfoto hieronder om ze bekijken. Daarnaast tref je er een schat aan informatie aan over natuur- en landschapsinclusieve landbouw (in Noord Nederland).

‘Grutsk’ op het Noordelijk Filmfestival in première; over Het ‘Nieuwe Boeren’

Op 7 november ging ‘Grutsk‘, een educatief filmproject van Rob Busquet, in première op het Noordelijk Filmfestival, dat plaatsvond van 6 tot en met 10 november op acht verschillende locaties in Leeuwarden. De film portretteert zes melkveehouders met een uiteenlopende bedrijfsvoering. Zij vertellen over wat het voor hen betekent om boer te zijn, hoe ze omgaan met veranderingen in de bedrijfstak en welke consequenties dat heeft voor hun boerenbestaan.

Welmoed Deinum uit Sondel is een van de geïnterviewden in Grutsk. Ze boert biologisch-dynamisch.

De film concludeert niet, maar registreert slechts

Doel van de film is om boeren en burgers alternatieven te tonen voor de traditionele melkveehouderij. Wat houdt de melkveehouder van vandaag de dag echt bezig; wat zijn de dagelijkse beslommeringen, en hoe wordt er gedacht over en geworsteld met de veelbesproken transitie waar de melkveehouderij aan zou moeten voldoen?

De eerste transitie was tussen 1880 en 1914, een periode waarin een industrieel systeem ontstond en de handmatige verwerking plaats maakte voor een fabrieksmatige. De tweede omschakeling vond plaats in de periode van schaalvergroting en specialisatie tussen 1955 en 1980 op zowel boerderij als melkfabriek – een periode veelal gekenschetst als het tijdperk Mansholt.

Carola Schouten, Beeld VK, Oof Verschuren.

De huidige Minister, Carola Schouten, van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, schrijft in haar Realisatieplan van haar Visie op een duurzame en sterke landbouw in 2030:

“Niet langer zoveel mogelijk goedkoop produceren, maar produceren met zo min mogelijk grondstoffen, en een zorgvuldig beheer van bodem, water en natuur. Dat is de kern van kringlooplandbouw waar we met elkaar aan werken.”


Deze visie van de Minister is duidelijk, maar hoe vertaal je dat in de praktijk? Bekijk hier (even snel) de trailer van Grutsk:

Sjoerd Hofstee van ‘Persbureau Langs de Melkweg‘, een journalistiek bureau gespecialiseerd in de agrarische sector, komt na het zien van Grutsk tot de conclusie dat Busquet geenszins aanstuurt op een eenduidig antwoord op de vragen die de filmmaker zich bij aanvang stelt, dat de film een sterk registratief karakter heeft – iets dat hij juist prijzenswaardig vindt omdat de boeren op deze wijze goed ‘zichtbaar’ worden voor het grote publiek. Hofstee schreef zijn recensie voor het agrarisch nieuwsmedium Nieuwe Oogst, waarin hij tevens de filmmaker Busquet interviewde en portretteerde:

“Busquet heeft geen Friese roots en geen achtergrond in de agrarische sector, maar is vooral nieuwsgierig naar verhalen van inspirerende mensen.”

‘Grutsk’, de film; 1 uur en 20 minuten trotse boeren

Boer Brunia, natuur in bedrijf

Een van de boeren die in Grutsk aan het woord komt is Jaring Brunia. Zonder oordeel des persoons licht ik hem er – uit het gezelschap van geïnterviewden in de film – even uit. Niet zonder reden. Brunia is een gepassioneerd boer die, naast een uitgesproken visie op het boerenbedrijf, een ontegenzeggelijke voorkeur aan de dag legt voor ecologisch en natuurlijk boeren – letterlijk en figuurlijk, hij treedt ook veelvuldig op als keynote spreker om andere boeren te inspireren met zijn gedachtegoed.

Netwerk Duurzame Dorpen

Bijvoorbeeld op de meetings georganiseerd door het Netwerk Duurzame Dorpen, een landelijk netwerk van, voor en door dorpen die (samen)werken aan een duurzame toekomst. Om je daar een indruk van te geven kun je hieronder kijken naar een videoreportage, gemaakt door Peter van der Leij van Well Produced Media, waarin Jaring zijn visie duidelijk uiteenzet. In het Frysk!

Boer Brunia wilde en wil het dus anders doen! Ook al zeiden mensen dat het niet kon: geld verdienen met zijn boerenbedrijf, maar wel met de natuur als bondgenoot. Bekijk hieronder de eerste aflevering van de mini docu-serieBodemprijs’.

In deze serie zien we persoonlijke verhalen van boeren en onderzoekers. Het gaat over de kansen die zij zien voor boer én natuur om samen te werken. Maar ook over hoe moeilijk het is om dit in het huidige systeem voor elkaar te krijgen. Bekijk zijn verhaal!

De serie Bodemprijs is gemaakt door Jasper Spanjaart, in samenwerking met het Wereld Natuur Fonds. Nu je ongetwijfeld geïnteresseerd bent geraakt in het ‘nieuwe boeren‘, bekijk je de delen 2 en 3 van deze miniserie ook nog even. Daarvoor klik je nu op YouTube-kanaal Kunst en Landschap Noord Nederland. Abonneren mag!